|
کابل ها بر اساس نوع کاربردي که دارند بسيار متنوع
هستنند و به شکل هاي مختلفي در بازار يافت مي
شوند.ساختمان و اجزاي تشکيل دهنده کابل هاي
مخابراتي کاملا با کابل هاي مورد استفاده در صنعت
برق فشار قوي و ضعيف تفاوت دارند؛اما به طور کلي
کابل ها همواره از دو قسمت اصلي هادي و عايق تشکيل
شده اند. تفاوت کابل ها ناشي از نوع کاربرد
آنهاست،يعني نوع کاربردشان موجب مي شود که
جنس،شکل،سطح مقطع و تعداد هادي ها و عايق ها با
يکديگر تفاوت داشته باشند.اين تفاوتها موجب تقسيم
بندي کابل ها مي گردد.
◄
هادي ها:
هادي ها از سيم مسي تقريبا خالص و داراي انعتاف
قابل قبول يا از آلومينيوم يا آلياژهاي مخصوص
ساخته مي شوند. سطح مقطع هادي ها با توجه به مقدار
جريان عبوري و نوع کاربرد ،در اندازه هاي گوناگون
و شکل هاي متفاوت ساخته مي شوند.
الف_دايره اي تک رشته با علامت اختصاري (re) و چند
رشته با علامت اختصاري (rm). (شکل 2)
ب_مثلثي (سه گوش)تک رشته اي با علامت اختصاري (se)
و چند رشته اي با علامت اختصاري (sm). شکل3)
◄
عايق ها:
عايق سيم ها و غلافي که روي کابل قرار مي
گيرند،معمولا از جنس پلاستيک pvc (پلي ونيل
کلرايد)است.البته عايق هاي ديگري همچون کاغذ و
برخي ترکيبات شيميايي در بعضي کابل هاي مخصوص قرار
مي گيرند.اين عايق ها بايد بر اساس شرايط کاري و
محيطي و نوع مصرفي که دارند،از استحکام مکانيکي و
مشخصه هاي الکتريکي لازم برخوردار باشند.
براي جلوگيري از اشتباه و جهت تشخيص سيم هاي کابل
از يکديگر ،عايق سيم هاي هادي را در رنگ هاي مختلف
انتخاب مي کنند. در پايين رنگبندي عايق سيم ها بر
اساس استاندارد VDE0271 آلمان و607 موسسه
استاندارد و تحقيقات صنعتي ايران (ISIRI 607) مشخص
شده.
◄
غلاف کابل ها:
براي حفاظت کابل ها در برابر عوامل محيطي و ضربات
مکانيکي آنها را به وسيله يک يا چند لايه (غلاف)
از جنس فلز (مس،سرب و فولاد)،کاغذ و مواد پلاستيکي
_به ويژه pvc _مي پوشانند.کابل ها با توجه به لايه
هاي خارجي آنها به انواع مختلفي تقسيم مي
شوند.(شکل4).
◄
جريان مجاز:
جريان مجاز عبوري از سيم ها و کابل ها به گونه اي
تعين مي شود که در هر نقطه اي از کابل،حرارت توليد
شده در هادي هاي آن به خوبيبه محيط اطراف منتقل
شود؛ به طوري که درجه حرارت عايق در سطح هادي سيم
ها و کابل هاي پي.وي.سي. از 70 درجه سانتي گراد
تجاوز نکند.
جريان هاي مجاز عبوري داده شده براي کابل هاي برق
وقتي در داخل خاک قرار مي گيرند،بر مبناي قرار
گرفتن کابل به روي بستري از ماسه نرم است که پس از
خاک ريزي به روي کانال سطح ان آجر فرش شود. به
علاوه،کابل در مسير خود مي تواند از داخل تعداد
محدودي لوله،فولادي که طول هيچ يک از آنها بيشتر
از 6 متر باشد عبور کند.
جريان مجاز کابل هايي که در هواي آزاد قرار
دارند،بر اساس ضريب بار 1 و در هواي با درجه حرارت
30 درجه سانتي گراد است. جريان مجاز کابل هنگامي
که کاملا در داخل آب قرار گرفته باشد 15/1 برابر
جريان در کابل قرار گرفته در خاک است. اما بايد
توجه داشت که وقتي قسمتي از کابل در خاک يا هواي
آزاد باشد،اين قسمت ها تعيين کننده جريان عبوري از
کابل هستنند.
◄
افت ولتاژ در کابل:
در شبکه هاي پخش الکتريکي اندازه سطح مقطع کابل
تنها بر اساس جريان مجاز عبوري از آن انتخاب نمي
شود؛بلکه طول کابل که متناسب با افت ولتاژ است نيز
عامل تعين کننده اي به شمار مي ايد.
◄
شرايط نصب و قرار دادن کابل هاي برق:
کابل هاي با غلاف و عايق پلاستيکي را نبايد هيچ
گاه در درجه حرارت زير 5- درجه سانتي گراد نصب و
کابل کشي کرد.در صورت اجبار،قرقره،کابل بايد چند
روز قبل از نصب در محيط گرمي(حدود20درجه سانتي
گراد) انبار شود. در هنگام کابل کشي شعاع خمش کابل
هاي پلاستيکي نبايد از 15 برابر قطر خارجي کال
کوچکتر باشد.
اما در انتهاي کابل مي توان شعاع خمش را در موارد
خاص با رعايت اصول فني تا نصف مورد فوق کاهش داد.
هنگامي که کشيدن کابل توسط دستگاه هاي مخصوص انجام
مي گيرد بايد مواظب بود که نيروي کششي وارده به
کابل از مقادير مجاز بيشتر نشود.
اگر کابل در خاک دفن شود بايد گودالي به عمق 70
سانتي متر حفر کرد و کابل ها را در اين گودال در
خاک نرم(الک شده) به ارتفاع 20 سانتي متر قرار داد
و روي آن آجر و بر روي آجر خاک معمولي ريخت.اين
عمل سبب مي شود که از فشار طبقات خاک بر روي کابل
و تعقير شکل آن جلو گيري به عمل ايد و همچنين در
موقع کندن زمين با بيل و کلنگ صدمه اي به کابل
وارد نيايد.(شکل5)
◄
سيم هاي برق با هادي مسي:
+
سيم هاي مفتولي نوع(NYA):
هادي اين نوع سيم ها از مس نرم شده با پوششي از
ماده پي.وي.سي در رنگ هاي مختلف
،متنند،سياه،قرمز،زرد،سبزو... تشکيل شده است.
ولتاژ اسمي سيم750/450 ولت است و براي جريان هاي
مختلف با سطح مقطع هاي 5/1 تا240 ميلي متر مربع
ساخته مي شود. کاربرد سيم NYA :براي مصرف در تابلو
هاي برق و تاسيساتي که به طور ثابت نصب مي شوند در
نقاطي خشک در داخل لوله ،روي ديوار ،داخل ديوار و
خارج از آن با استفاده از مقره به کار
ميرود.استفاده از اين سيم در داخل ديوار به طور
مستقيم مجاز نيست.(شکل6)
+
سيم نيمه افشان(NYAB):
ساختمان اين سيم مثل کابل NYA است. ولتاژ اسمي اين
نيز 450/750 ولت است و کاربرد آن: براي مصرف
در تاسيساتي که به طور ثابت نصب مي شوند در نقاطي
خشک در داخل لوله ،روي ديوار،داخل ديوار و خارج از
آن با استفاده از مقره به کار مي رود. استفاده از
اين سيم به طور مستقيم در داخل ديوار مجاز
نيست.اين سيم نسبت به نوع NYA نرمش بيشتري
دارد.(شکل 7)
+
سيم هاي افشان (قابل انعطاف) (NYAF) :
ساختمان اين نوع سيم مانند سيم هاي نوع NYA و NYAB
مي باشد و ولتاژ اسمي آن 500/300 ولت است. کاربرد
سيم:براي مصرف در تاسيساتي که به طور ثابت مي شوند
در نقاطي خشک در داخل لوله ،روي ديوار،داخل ديوار
و خارج از آن با استفاده از مقره به کار مي
رود.استفاده از اين سيم به طور مستقيم ر داخل
ديوار مجاز نيست.(شکل 8 )
◄
کابل
ها
+
کابل هاي افشان قابل انعطاف نوع (NYMHY)
کاربرد: جهت مصرف در نقاطي خشک و نمناک هنگامي که
نرمش بيشتر و خواص متوسط مکانيکي مورد نياز مي
باشد.در منازل و ادارات نيز براي اتصال وسايل برقي
متحرک (حتي گرمازا) به برق مورد استفاده قرار مي
گيرد.کاربرد اين کابل در فضاي باز مجاز نيست.
ساختمان اين کابل از هادي نرم شده که به وسيله
ماده پي.وي.سي.عايق مي شود،تشکيل شده است.سيم هاي
به هم تابيده شده (اندازه 75/0*2 ميلي متر مربع به
صورت موازي) در داخل غلاف کابل به رنگ سفيد يا
مشکي قرار مي گيرند. (شکل 9)
+
کابل هاي زميني (NYY) :
اين نوع کابل هاي برق براي کابل کشي در زير زمين
،در آّب،در کانال و محل هايي که امکان ضربه
مکانيکي نباشد با ولتاژ اسمي 1000/600 ولت مورد
استفاده قرار مي گيرد. ساختمان اين نوع کابل ها از
رشته هاي هادي مسي نرم شده که به وسيله پي.وي.سي.
عايق و غلاف ميشوند،تشکيل شده است.مقطع هادي اين
نوع کابل ها گرد يا سه گوش است. سيم هاي عايق شده
پس از تابيدن براي گرد شدن مقطع در داخل ماده پر
کننده قرار مي گيرند. به دور کابل هاي داراي هادي
سه گوش ،نوار پلاستيکي پيچيده مي شود. (شکل 10)
و براي اتصال تمام کابل ها بايد از کابلشو و کفشک
استفاده شود
|