|
ام.آر.اي يا تصويربرداري رزونانس مغناطيسي
(Magnetic resonance imaging) تکنيک نسبتا جديدي
است که از آغاز دهه 1980 مورد استفاده قرار گرفته
است.در اسکن هاي ام. آر.اي از امواج مغناطيسي و
راديويي يا هرگونه پرتو غيراشعه ايکس استفاده مي
شود و لذا فرد در معرض اشکال زيانبار پرتو قرار
نمي گيرد.

◄
نحوه کار اسکنر ام.آر.اي:
در اين روش بيمار در داخل يک آهن رباي لوله اي شکل
بزرگي قرار مي گيرد سپس امواج راديويي 10 هزار تا
30 هزار برابر قوي تر از ميدان مغناطيسي زمين به
بدن او ارسال مي شود. اين امواج اتم هاي بدن را
تحت تاثير قرار مي دهد به طوري که هسته اتم ها در
موقعيت متفاوتي قرار مي گيرند.با بازگشت به حالت
اول ; هسته اتم ها امواج راديويي خود را ساطع مي
کنند. اسکنر اين سيگنال ها را دريافت کرده و يک
کامپيوتر آنها را به صورت يک عکس درمي آورد. مبناي
اين تصاوير محل و قدرت سيگنال هاي ورودي است. بدن
ما عمدتا شامل آب است و آب حاوي اتم هاي هيدروژن
است. به همين دليل هسته اتم هيدروژن اغلب براي
ايجاد يک اسکن ام.آر.اي به طريقي که شرح داده شد
به کار مي رود.

◄
اسکن ام.آر.اي چه چيزي را نشان مي دهد؟
با استفاده از اسکنر ام.آر.اي امکان عکس گرفتن از
تقريبا همه بافتهاي بدن وجود دارد. بافتي که
کمترين اتم هاي هيدروژن را دارد (مثل استخوان ها)
در تصوير تيره مي شود ، در حالي که بافت هاي داراي
اتم هاي هيدروژن زياد (مانند بافت چربي) روشنتر
ديده مي شود.با تغيير زمان پالس هاي امواج راديويي
اين امکان کسب اطلاعاتي درباره بافت هاي مختلف
موجود وجود دارد.
همچنين يک اسکن ام.آر.اي قادر است تصاوير واضحي را
از بخش هايي از بدن که به وسيله بافت استخواني
احاطه شده اند فراهم سازد بنابراين تکنيک فوق براي
بررسي مغز و طناب نخاعي نيز مفيد است.به دليل آن
که اسکن ام.آر.اي تصاوير بسيار مشروح و مفصلي را
ارائه مي دهد ، بهترين تکنيک براي يافتن تومورها
(اعم از خوش خيم و بدخيم) در مغز مي باشد.در صورت
وجود تومور از اسکن براي تشخيص گسترش احتمالي آن
به بافت هاي اطراف مغز استفاده مي شود.اين تکنيک
به ما امکان مي دهد جزييات ديگر در مغز را نيز
بررسي کنيم.براي مثال مشاهده رشته هاي بافت
غيرنرمال که در صورت ابتلا به ام.اس روي مي دهد را
ممکن مي سازد و نيز تغييرات رخ داده در هنگام
خونريزي مغزي را نشان مي دهد. همچنين تشخيص اين که
ايا بافت مغز پس از سکته مغزي دچار کمبود اکسيژن
شده است را ميسر مي سازد. اسکن ام.آر.اي قادر به
نشان دادن قلب و عروق خوني بزرگ در بافت اطراف آن
است لذا تشخيص نواقص مادرزادي قلب و تغييرات در
ضخامت عضلات اطراف آن پس از يک حمله قلبي را ممکن
مي سازد.تفاوت ام.آر.اي و سي تي اسکن در اين است
که با ام.آر.اي تصويربرداري از تقريبا هر زاويه اي
امکان دارد ، در حالي که به طور افقي عکس مي
گيرد.هيچ اشعه يونيزان (اشعه ايکس) در ايجاد تصوير
ام.آر.اي دخالت ندارد. اسکن هاي ام.آر.اي به طور
کلي مفصل تر و مشروح تر هستند. تفاوت بين بافت
نرمال و غيرنرمال در اسکن ام.آر.اي نسبت به سي تي
اسکن واضح تر است.
◄
آيا ام.آر.اي خطرناک است؟
تاکنون هيچ خطر يا اثرات جانبي براي تکنيک
ام.آر.اي شناخته نشده است. اين آزمايش دردناک نيست
و اصلا احساس نمي شود. از آنجا که در آن از اشعه
استفاده نمي شود بدون مشکل قابل تکرار است.تنها
مورد ذکر شده صدمه احتمالي براي جنين در 12 هفته
اول بارداري مادر است لذا در اين مدت ام.آر.اي
براي زنان باردار انجام نمي شود.تنها ناراحتي
بيمار از اين است که در يک محفظه سيلندري شکل قرار
مي گيرد و براي افرادي که دچار تنگناترسي (هراس از
جاهاي بسته و تنگ) هستند چندان خوشايند
نيست.همچنين دستگاه ام.آر.اي معمولا صداهاي نسبتا
بلند و ناراحت کننده اي را ايجاد مي کند.در ضمن از
آنجا که بدن در ميدان مغناطيسي قوي قرار مي گيرد ،
لازم است از همراه داشتن هرگونه جواهرات ، شيئ
فلزي ، پوشيدن لباسهايي با تکمه هاي فلزي اجتناب
شود بنابراين در صورتي که هرگونه شيء فلزي مانند
بست هاي جراحي ، سمعک و غيره همراه بيمار است بايد
مسوول دستگاه را از آن آگاه سازد.
|